به گزارش خبرگزاری ورزش ایران (ایپنا)؛ جام جهانی فوتبال امروز بزرگ‌ترین و پرمخاطب‌ترین رویداد ورزشی جهان به شمار می‌رود؛ مسابقاتی که میلیاردها نفر در سراسر دنیا آن را دنبال می‌کنند و فتح آن برای هر کشوری، معادل ثبت نامش در تاریخ فوتبال است. با این حال، نزدیک به یک قرن پیش و در آغاز راه، کمتر کسی تصور می‌کرد این تورنمنت نوپا روزی به مهم‌ترین ویترین فوتبال جهان تبدیل شود.

در دهه‌های ابتدایی قرن بیستم، فوتبال هنوز رقابت مستقلی در سطح جهان نداشت و بازی‌های المپیک، مهم‌ترین آوردگاه ملی محسوب می‌شد. با وجود رشد سریع محبوبیت فوتبال در اروپا و آمریکای جنوبی، نبود یک تورنمنت جهانی رسمی، خلأ بزرگی برای این رشته به شمار می‌رفت.

در سال ۱۹۰۴ فدراسیون بین‌المللی فوتبال، فیفا، تاسیس شد، اما سال‌ها زمان لازم بود تا ایده برگزاری جام جهانی شکل جدی‌تری به خود بگیرد. در این میان، ژول ریمه رئیس فرانسوی فیفا، مهم‌ترین چهره‌ای بود که برای تحقق این رویا تلاش کرد. او اعتقاد داشت فوتبال باید صاحب جامی مستقل و جهانی باشد. تلاش‌های ریمه سرانجام در کنگره فیفا در سال ۱۹۲۸ به نتیجه رسید و اعضا با برگزاری جام جهانی موافقت کردند؛ تصمیمی تاریخی که مسیر فوتبال جهان را برای همیشه تغییر داد.

پس از تصویب رسمی برگزاری مسابقات، انتخاب میزبان به مهم‌ترین مسئله تبدیل شد. در آن مقطع، اروگوئه قدرت اول فوتبال جهان بود؛ تیمی که در المپیک ۱۹۲۴ پاریس و ۱۹۲۸ آمستردام به قهرمانی رسیده بود. از سوی دیگر، این کشور در آستانه جشن صدمین سال استقلال خود قرار داشت و دولت اروگوئه نیز متعهد شد همه هزینه‌های سفر و اقامت تیم‌ها را پرداخت کند. همین امتیاز ویژه باعث شد فیفا میزبانی نخستین دوره جام جهانی را به مونته‌ویدئو واگذار کند.

با این حال، سفر به آمریکای جنوبی در آن دوران ساده نبود. هنوز پروازهای گسترده بین‌المللی وجود نداشت و تیم‌ها باید هفته‌ها با کشتی از اقیانوس اطلس عبور می‌کردند. همین دشواری باعث شد بسیاری از کشورهای اروپایی از حضور در مسابقات انصراف دهند. در نهایت تنها چهار تیم اروپایی شامل فرانسه، بلژیک، رومانی و یوگسلاوی راهی اروگوئه شدند؛ آن هم پس از فشار مستقیم ژول ریمه که نمی‌خواست نخستین جام جهانی بدون نمایندگان اروپا برگزار شود.

نخستین دوره جام جهانی فوتبال از ۱۳ تا ۳۰ جولای ۱۹۳۰ در اروگوئه برگزار شد. در این دوره هیچ مرحله مقدماتی‌ای وجود نداشت و ۱۳ تیم در مسابقات حضور یافتند: اروگوئه، آرژانتین، برزیل، شیلی، پاراگوئه، پرو، بولیوی، آمریکا، مکزیک، فرانسه، بلژیک، رومانی و یوگسلاوی. این تیم‌ها در چهار گروه قرار گرفتند و تنها تیم‌های صدرنشین به مرحله نیمه‌نهایی صعود کردند.

در همان آغاز رقابت‌ها، نام «لوسین لوران» مهاجم فرانسه در تاریخ ثبت شد؛ بازیکنی که در دیدار برابر مکزیک، نخستین گل تاریخ جام جهانی را به ثمر رساند. فرانسه آن مسابقه را با نتیجه ۴ بر ۱ برد و نخستین پیروزی تاریخ این تورنمنت را نیز به نام خود ثبت کرد.

پس از پایان مرحله گروهی، چهار تیم اروگوئه، آرژانتین، آمریکا و یوگسلاوی راهی نیمه‌نهایی شدند. نتایج این مرحله، برتری فوتبال آمریکای جنوبی را به‌خوبی نشان داد؛ آرژانتین با نتیجه ۶ بر ۱ آمریکا را شکست داد و اروگوئه نیز با همین نتیجه یوگسلاوی را از پیش رو برداشت تا نخستین فینال جام جهانی میان دو قدرت بزرگ آمریکای جنوبی برگزار شود.

در روز ۳۰ جولای ۱۹۳۰، بیش از ۹۰ هزار تماشاگر به ورزشگاه سنتناریو آمدند تا نخستین فینال تاریخ جام جهانی را تماشا کنند. این دیدار میان اروگوئه و آرژانتین، فراتر از یک مسابقه فوتبال بود و حساسیت آن به حدی رسید که حتی بر سر توپ مسابقه هم اختلاف به وجود آمد. در نهایت توافق شد نیمه نخست با توپ آرژانتین و نیمه دوم با توپ اروگوئه برگزار شود.

آرژانتین در نیمه اول ۲ بر ۱ پیش افتاد، اما در نیمه دوم ورق برگشت. اروگوئه با اتکا به حمایت پرشور هوادارانش، سه گل دیگر به ثمر رساند و در نهایت با نتیجه ۴ بر ۲ به پیروزی رسید. پابلو دورادو، پدرو سئا، سانتوس ایریارته و هکتور کاسترو گلزنان اروگوئه بودند و کارلوس پئوسله و گیلرمو استابیله برای آرژانتین گل زدند تا اروگوئه به عنوان نخستین قهرمان تاریخ جام جهانی معرفی شود.

در بخش افتخارات فردی، گیلرمو استابیله مهاجم آرژانتین با ۸ گل عنوان آقای گلی اولین جام جهانی را به دست آورد؛ رکوردی ویژه، چرا که او در نخستین بازی تیمش به میدان نرفته بود. هرچند در آن دوران جایزه رسمی بهترین بازیکن مسابقات وجود نداشت، اما بسیاری از کارشناسان، خوزه نازازی کاپیتان اروگوئه را ستاره اصلی آن تورنمنت می‌دانند.

این دوره از مسابقات، چند رکورد و اتفاق تاریخی دیگر هم داشت؛ نخستین هت‌تریک تاریخ جام جهانی توسط برت پاتنو از آمریکا برابر پاراگوئه ثبت شد. در مجموع ۱۸ مسابقه برگزار شد و آمریکا و یوگسلاوی بدون انجام بازی رده‌بندی، مشترکاً در رتبه سوم قرار گرفتند. همچنین آلبرتو سوپیچی، سرمربی اروگوئه، در ۳۱ سالگی به جوان‌ترین مربی تاریخ تبدیل شد که جام جهانی را فتح کرده است.