لیگ ملت‌های ۲۰۲۶ و بحران ساختاری والیبال ایران
تیم ملی والیبال ایران با ثبت سه پیروزی و ۹ شکست در لیگ ملت‌های ۲۰۲۶ به رده نوزدهم رنکینگ جهانی سقوط کرد. در حالی که فدراسیون از ادامه همکاری با روبرتو پیاتزا حمایت می‌کند، بحث قراردادهای ۲۰ تا ۲۵ میلیارد تومانی بازیکنان و نقش ساختار لیگ در افت والیبال ایران به یکی از مهم‌ترین محورهای تحلیل این ناکامی تبدیل شده است.
به گزارش خبرگزاری ورزش ایران (ایپنا)؛ تیم ملی والیبال ایران لیگ ملت‌های ۲۰۲۶ را با آماری ناامیدکننده به پایان رساند؛ سه برد، ۹ شکست و سقوط به رده نوزدهم رنکینگ جهانی، تصویری بود که کمتر کسی پیش از آغاز مسابقات انتظارش را داشت.
این نتیجه برای تیمی رقم خورد که در سال‌های گذشته همواره یکی از قدرت‌های ثابت والیبال آسیا و حتی جهان محسوب می‌شد. اما عملکرد ملی‌پوشان در طول مسابقات نشان داد مشکلات فعلی والیبال ایران بسیار عمیق‌تر از نتایج یک تورنمنت است.
شرایط آماده‌سازی تیم ملی از همان ابتدا با دشواری‌های جدی همراه بود. آغاز اردوها همزمان با شرایط جنگی کشور، نیمه‌تمام ماندن لیگ داخلی و برگزاری تنها یک دیدار تدارکاتی پیش از شروع لیگ ملت‌ها، بدون تردید روی هماهنگی و آمادگی بازیکنان تأثیر گذاشت.
با این حال، حتی با در نظر گرفتن این عوامل، کیفیت بازی ایران فاصله محسوسی با استانداردهای سال‌های گذشته داشت. اشتباهات فردی پرتعداد، از دست رفتن امتیازهای ساده و نوسان شدید عملکرد در طول مسابقات، به مهم‌ترین ضعف‌های تیم تبدیل شد.
یکی از نکات قابل توجه این دوره، بی‌ثباتی تاکتیکی تیم بود. ایران در برخی مسابقات شروع امیدوارکننده‌ای داشت و حتی ست‌هایی را با اختلاف بالا به سود خود تمام می‌کرد، اما در ادامه تمرکز خود را از دست می‌داد و روند بازی کاملاً تغییر می‌کرد. این نوسان مداوم نشان می‌دهد تیم هنوز نتوانسته به انسجام ذهنی و فنی لازم برسد.
فدراسیون والیبال فعلاً تصمیمی برای تغییر روبرتو پیاتزا ندارد. قرارداد این مربی ایتالیایی تا پایان سال ۲۰۲۶ اعتبار دارد و مسئولان فدراسیون معتقدند ارزیابی نهایی باید پس از مسابقات قهرمانی آسیا انجام شود.
در همین حال، اظهارات میلاد تقوی، رئیس فدراسیون والیبال، بحث تازه‌ای را درباره ریشه‌های افت والیبال ایران مطرح کرده است. او تأکید کرد مشکل والیبال تنها با تغییر سرمربی حل نمی‌شود و باید ساختار کلی این رشته مورد بازنگری قرار گیرد.
مهم‌ترین بخش صحبت‌های تقوی به قراردادهای سنگین بازیکنان مربوط می‌شد. به گفته او، زمانی که برخی بازیکنان پیش از آغاز لیگ ملت‌ها قراردادهای ۲۰ تا ۲۵ میلیارد تومانی امضا می‌کنند، طبیعی است که موضوع حفظ سلامت و جلوگیری از مصدومیت به یکی از دغدغه‌های آنها تبدیل شود.
این موضوع در سال‌های اخیر به یکی از چالش‌های جدی والیبال ایران تبدیل شده است. حضور در اردوی تیم ملی یا حتی چند بازی در لیگ ملت‌ها، در مواردی باعث افزایش چشمگیر ارزش قرارداد برخی بازیکنان شده و فاصله میان دستمزدها و عملکرد فنی را به بحثی جدی در جامعه والیبال تبدیل کرده است.
البته این مسئله به معنای کم‌کاری یا بی‌انگیزگی ملی‌پوشان نیست. موفقیت در تیم ملی همچنان برای بازیکنان اهمیت بالایی دارد، اما کارشناسان معتقدند بسته شدن قراردادهای بسیار سنگین پیش از رقابت‌های ملی ممکن است به صورت ناخودآگاه روی میزان ریسک‌پذیری و تصمیم‌گیری بازیکنان در جریان مسابقات تأثیر بگذارد.
تحلیل عملکرد ایران در لیگ ملت‌ها نشان می‌دهد بحران فعلی تنها به نیمکت تیم ملی محدود نمی‌شود. بازنگری در ساختار لیگ برتر، شیوه تنظیم قراردادها، برنامه آماده‌سازی تیم ملی، استعدادیابی و تعداد مسابقات تدارکاتی، موضوعاتی هستند که باید به صورت جدی مورد بررسی قرار گیرند.
اگر این آسیب‌ها برطرف نشود، سقوط به رده نوزدهم رنکینگ جهانی ممکن است فقط آغاز یک روند نگران‌کننده باشد؛ روندی که می‌تواند فاصله والیبال ایران با قدرت‌های بزرگ جهان را بیش از گذشته افزایش دهد.
